Kırım’daki Cav Töbe köy camisi
Kırım’daki Cav Töbe köy camisi 1926 tarihli
Mimari özellikler
Tek minareli küçük köy camisi tipinde
Taş duvarlı sade yapı – süslemeden çok işlev odaklı
Kiremit kaplı eğimli çatı (Kırım kırsal mimarisine çok tipik)
Minare: Gövdesi silindirik ve kesme taş dokulu Üst kısmı daha kısa ve kompakt (klasik Osmanlı minarelerinden daha basık)
Bölgesel stil
Bu cami tipi, özellikle: Kırım Tatar köy yerleşimlerinde 19.yüzyıl sonu 20. yüzyıl başı arasında yaygın olan mütevazı mahalle camisi karakterini yansıtıyor.
Büyük şehir camilerinden farklı olarak: Tek katlı Küçük cemaatli Yerel malzeme ile inşa edilmiş
Tarihsel bağlam
1948 sonrası Kırım Tatarlarının sürgünü ile bu tür köy camilerinin çoğu: ya yıkıldı ya da farklı amaçlarla kullanıldı
Bu yüzden bu tarz akademik rekonstrüksiyonlar, kaybolan mimari mirası anlamak açısından çok değerli Kırım’ın Kerç Yarımadası’nda bulunan ve günümüzdeki tarihî Cav Töbe (Kırım Tatarca: Cav Töbe köyüdür.
Köy ve Cami Hakkında Bilgiler
İsim Değişikliği: Kırım Tatarca bir isim olan “Cav Töbe”, 1948 yılında Sovyet yönetimi tarafından gerçekleştirilen kitlesel yer adı değiştirme politikaları kapsamında Vulkanovka olarak değiştirilmiştir. Bu isim köyün yakınında bulunan ünlü “Cav Töbe” çamur volkanından gelmektedir.
Konumu: Köy, günümüzde Kırım’ın Yedi Kuyu (Leninskiy) rayonu sınırları içerisinde yer almaktadır.
16.09.1926 Tarihli Belge/Çizim: 16 Eylül 1926 tarihi, ünlü Kırım Tatar ressam ve etnograf Usein Bodaninskiy’nin (Усеин Боданинский) Kırım köylerini gezerek camileri, evleri ve mezarlıkları kayıt altına aldığı ekspedisyon (araştırma gezisi) tarihlerine denk gelmektedir. Bodaninskiy ve ekibi 1920’li yılların ortalarında tam da bu tarihlerde Kerç bölgesindeki Cav Töbe gibi köylerde çizimler yapmış ve etnografik notlar almıştır.
Eğitim Tarihi: Cav Töbe köyü sadece camisiyle değil, bölgedeki medresesiyle de bilinmektedir. Örneğin Kırım Tatar aydınlarından Abduraman Bariyev’in 1909-1910 yıllarında Cav Töbe medresesinde Türkçe ve Arapça eğitimi aldığı bilinmektedir.
