Hoten Ayaklanması 15 Şubat 1933’te Başlayan Hareket Tarihe Damga Vurdu
Hoten Ayaklanması 15 Şubat 1933’te Başlayan Hareket Tarihe Damga Vurdu
Doğu Türkistan’ın güneyinde bulunan Hoten’de 15 Şubat 1933 tarihinde başlayan ayaklanma, bölge tarihinde önemli bir dönüm noktası olarak kabul ediliyor. Yerel liderlerin öncülüğünde gelişen hareket, kısa sürede siyasî bir yapılanmaya dönüşerek bağımsızlık arayışının sembolü hâline geldi.
Ayaklanmanın öne çıkan isimleri arasında Muhammed Emin Buğra ve Sabit Damolla yer aldı. Hoten merkezli olarak oluşturulan idarî yapı, literatürde “Hoten İslam Hükümeti” şeklinde anılmaktadır.
Gelişmeler, aynı yılın Kasım ayında Kaşgar’da Şarkî Türkistan İslam Cumhuriyeti’nin ilan edilmesiyle yeni bir safhaya taşındı. Söz konusu cumhuriyet kısa süreli olsa da, Doğu Türkistan tarihinde modern bir devlet teşkilatlanması girişimi olarak değerlendiriliyor.
Tarihsel Süreçte Yeri
Uzmanlar, 1933 hareketini 20. yüzyılın ilk yarısında Orta Asya’da ortaya çıkan millî ve siyasî hareketler çerçevesinde ele alıyor. Hoten Ayaklanması’nın, bölgesel kimlik bilinci ve siyasî temsil arayışı bakımından tarihsel önem taşıdığı ifade ediliyor.
Her yıl 15 Şubat’ta çeşitli çevreler tarafından anılan bu tarih, Doğu Türkistan tarihinin önemli dönüm noktalarından biri olarak hafızalardaki yerini koruyor

Tarihte 15 Şubat 1933 93 Yıl Önce Bugün

