Aqmescit civarında Colman köyü: Eski Saray Camisi ve Monjene Qasırı
KIRIM’DA UNUTULAN TARİHİN İZLERİ
Aqmescit civarında Colman köyü: Eski Saray Camisi ve Monjene Qasırı
XIV asırdan qalğan Eski Saray Camisi – qırımtatar mimarlığınıñ nadir incisi…
Monjene Qasırı ise terk edilmiş, hüzünlü bir tarihin sessiz şahidi.
Aqmescit civarında yerleşen Colman köyünde eki, adeta tarihniñ derin qatlarından günümüze ulaşqan değerli abide bulunmaqta. Bunlardan birisi – taşlanğan olsa da yahşı derecede saqlanıp qalğan Eski Saray Camisidir.
XIV asırdan qalğan bu cami, qırımtatar mimarlığınıñ nadir örneklerinden biri olaraq kabul etilmekte. Sade amma vakarlı mimarisi, taş işçiligi ve tabiiy çevre ile uyumu, onu sadece dini bir mekân degil, aynı zamanda tarihiy ve medeniy bir simge haline getirmektedir.
Colman köyünde dikkat çeken ikinci yapı ise halq arasında Monjene Qasırı adınen tanılğan eski bir malikanedir. Bu qasır, zaman içinde terk edilgen ve kaderine bırakılğan bir tarih yadigârı olaraq ayakta qalmağa çalışmaqta.
Bugün Monjene Qasırı’nı sadece siyrek-sepelek turistler ziyaret etmekte. Bir zamanlar ihtişamlı bir hayatqa ev sahipliği yapqan bu bina, şimdilerde sessizlik, yalnızlıq ve unutulmuşluq hissi ile doludur.
Her iki abide de Qırım’nıñ zengin tarihini, medeniyetini ve qırımtatar halkınıñ derin köklerini yansıtan kıymetli miraslardır. Amma ne yazıq ki, bu eserler yeterince qorunmamaqta ve zamanın yıpratıcı tesirine terk edilmektedir.
Aqmescit civarındaki Colman köyünde bulunğan bu eki bina, Qırımnıñ çeşit devirlerini köstergen coyulmaz hazinedir.
Eski Saray Camisi (XIV asır)
Qırım Tatar mimarlığınıñ eñ qadimiy ve nadir numünelerinden biridir.
Emiyeti: Altın Ordu devrine ait olğanı tüşünile. Qırımda saqlanıp qalğan eñ eski cami binalarından biridir.
Al-azırlığı: Caminiñ damı çökken ve bina taşlanğan olsa da, qalın taş divarları ve umumiy azameti alâ daa közge çarpmaqtadır.
Mimarlığı: Dörtköşe planlı, sağlam taş işçiligi ile diqqat çekken bu bina, XIV asırnıñ estetik baqışını künümizge qadar ketirdi.
Monjene (Montjenet) Qasırı
Halq arasında “Monjene” adınen belli bu malikane, özüniñ hüzünli taqdiri ile tanışlıdır.
Tarihı: XIX asırnıñ soñunda (1880-inci yıllarda) Kont Kessler tarafından qurulğan, soñra Frenk asıllı Monjene ailesine keçken.
Mimarlığı: Neo-gotik tarzında qurulğan, qulleli ve süslü bir saraydır.
Bugünki alı: Uzun yıllar baqımsız qalğanı içün bugün harabe alindedir. Lâkin özüniñ sırлы tışı ile meraklı turistler ve foto-resimciler içün emiyetli bir yerdir.
Nençün ziyaret etmeli?
Bu eki bina bir-birine pek yaqın olsa da, eki farqlı dünyanı temsil ete: Birisi Qırımnıñ tamır İslâm ve Türk medeniyetini, ekincisi ise XIX asırnıñ aristokratik Avropa tesirini köstere. Eki abide de Qırımnıñ zengin tarihını sevgenler içün haqiqiy mücevherdir.
Colman köyü – sadece bir yerleşim yeri degil, unutulmaqta olan bir medeniyetniñ sessiz hayqırışıdır.
