Meniñ Bir Sevgilim Bar, O da Qırım
Kırımınsesi Gazetesi
Meniñ Bir Sevgilim Bar, O da Qırım
Qırım — bir isimden ziyade, bir milletniñ yüreğinde yaşağan sevgi, hatıra ve vatan duygusıdır.
Meniñ bir sevgilim bar. O da Qırım.
Bu söz ilk baqışta bir sevgi cümlesi kibi duyulabilir. Lâkin Qırım Tatarı içün Qırım sevgisi yalnız romantik bir ifade degildir. Bu sevgi ata-babalarınıñ izleri, ana-babasınıñ hatıraları, doğup büyügen topraqlarınıñ kokusı ve nesilden nesilge keçken milliy hafızanıñ bir parçasıdır.
Qırım Tatarı içün Qırım — yalnız bir yarımada degil. Qırım, bir tarih, bir medeniyet, bir dil, bir kültür ve bir milletniñ yüregidir.
Qırım sevgisi nereden kelir?
Bir insan öz yurdunı sevse, onıñ sevgisini her zaman sözlerge sığdırmaq mümkün degil.
Qırım Tatarları içün bu sevgi asırlar boyunca şekillendi. Qırım Hanlığı devrinden başlayaraq Bahçesaray, Akmescit, Kezlev, Karasuvbazar, Kefe ve başqa şehirler milletniñ hayatında mühim yer aldı.
Han sarayları, camiler, medreseler, çeşmeler, mezarlar ve eski köyler yalnız taş ve topraktan ibaret degildir. Her biri geçmişten bugünge uzanan bir hatıradır.
Bu sebepten Qırım denilgende bir Qırım Tatarınıñ yüreğinde farklı bir ses duyulur.
Kimisi atalarını hatırlar.
Kimisi doğduğu köyüni.
Kimisi Bahçesaraynı.
Kimisi de yıllarca görmegen Qırımnı hayal eder.
“Meniñ Sevgilim Qırım” demek ne demek?
“Meniñ bir sevgilim bar, o da Qırım” sözü, Qırım Tatarlarınıñ vatan sevgisini sade ve güçlü şekilde anlatqan bir ifade olaraq düşünülebilir.
Bu cümleniñ başqa şekilleri de olabilir:
“Meniñ bir aşkım bar, o da Qırım.”
“Yüregimde bir sevgi bar, o da Qırım.”
“Meniñ yüregim Qırım dep soqa.”
“Qırım — meniñ sevdam, meniñ hatıram, meniñ vatanım.”
“Qırımnı sevmek — öz tamırlarını sevmektir.”
“Qırım bar ise, bizim yüregimizde ümit bar.”
Bu sözlerniñ her biri aynı duygunı başqa türlü ifade ete bilir. Lâkin hepsiniñ merkezinde bir fikir bar: Qırım sevgisi unutulmaz.
18 Mayıs 1944 — sevginin sürgünge rağmen yaşaması
Qırım Tatar tarihiniñ en ağır hadiselerinden biri 18 Mayıs 1944 sürgünidir.
Qırım Tatar halkı öz yurdundan zorla çıkarıldı. Aileler parçalandı, insanlar vagonlarğa doldurıldı ve binlerce insan yollarda hayatını kaybetti.
Lâkin sürgün Qırım sevgisini yok ete almadı.
Tam tersine, Qırım adı sürgün yerlerinde yaşayan nesiller içün daha da mukaddes bir manaya keldi.
Evlerden uzak yaşağan ana-babalar çocuklarına Qırımnı anlattı.
Çocuklar Qırımnı görmeden Qırımnı sevdi.
Torunlar, ata-babalarınıñ anlattığı köy adlarını unutmadı.
Bu sebepten Qırım sevgisi yalnız topraq sevgisi degil, aynı zamanda hafızanı yaşatmaq mücadelesi oldu.
Gaspıralıdan Çelebicihangacha uzanan ruh
Qırım Tatar milletiniñ tarihî şahsiyetleri de Qırım sevgisini farklı yollarla ifade etti.
İsmail Bey Gaspıralı, milletniñ maarif ve fikir hayatında böyük bir iz bıraktı. Onıñ “Dilde, fikirde, işte birlik” düşüncesi yalnız Qırım Tatarları içün degil, bütün Türk dünyası içün mühim bir miras oldu.
Noman Çelebicihan ise Qırım Tatar halkınıñ milliy devletçilik ve hürriyet düşüncesiniñ sembollerinden biri olaraq hatırlana.
Bu isimlerniñ mirasında ortak bir duyğu bar: milletniñ öz kimligini, tilini ve vatanını qoruması.
Qırım yalnız geçmiş degil
Bugün Qırım haqqında söz açılğanda yalnız tarihni hatırlamaq kifayet etmez.
Qırım Tatar tili, milliy musikası, yırları, yemekleri, adetleri ve bayramları da Qırım sevgisini yaşatqan unsurlardır.
Tepreşler, milliy yırlar, qaytarma, kuşaq küreşi, kalakay tılmısı ve başka adetler milletniñ canlı hafızasınıñ bir parçasıdır.
Bir çocuk Qırım Tatarca bir kelime öğrense, bir ana atasından qalğan bir yırnı söyleese, bir genç Qırım tarihini araştırsa, Qırım sevgisi yeni nesilge keçken olur.
“Meniñ bir sevgilim bar…”
Belki de Qırım sevgisini en sade şekilde anlatmaq içün uzun cümlelerge ihtiyacımız yoq.
Meniñ bir sevgilim bar.
O da Qırım.
Onıñ taşları, dağları, denizi, köyleri ve şehirleri…
Onıñ tarihı, dili, yırları ve hatıraları…
Onıñ sevinçleri ve acıları…
Bularnıñ hepsi Qırım Tatarınıñ yüreginde ayrı bir yer tutar.
Qırımnı sevgen insan Qırımnı yalnız haritada aramaz.
Onı yüreginde taşır.
Qırım uzaqta olsa da, Qırım sevgisi uzaq degil.
Çünki Qırım, Qırım Tatarınıñ yüreginde yaşar.
Meniñ bir sevgilim bar.
O da Qırım.
Ve bu sevgi, nesilden nesilge keçerek yaşamaya devam etecek. SEO başlık
Meniñ Bir Sevgilim Bar, O da Qırım: Bir Milletniñ Bitmeyen Vatan Sevdası
