Sofra Başında Ğani Murad Künlemek kerekim
Ğani Murad: “Sofra sadece aş değil, millî terbiyenin ocağıdır!”
Medeniyetimizniñ eñ zengin hazinesi olğan Qırımtatar sofra adetleri, tek aşamaq içün degil, bir arada olmaq, milliy quvetimizni his etmek içün eñ müim meydandır. Kırım’ın Sesi Gazetesi bu afta, medeniy mirasımıznıñ unudulmaz qısımlarını sofra başında tile ketire.
Milletimizniñ sayğılı şahsiyetlerinden ve fikir adamlarından olğan Ğani Murad, sofra medeniyetimizniñ bu künlerdeki emiyetini añlatqanda, deruuniy bir esaplaşma ile “Künlemek kerekim…” (küneşlemek, aydınlanmaq ya da kübünip-efkârlanmaq/özüñe kelmek kerekim) diyerek em itirazını em de ümütini bildire.
Sofra Tek Aş Degil, Bir Terbiyedir
Qırımtatar sofrası, asırlardan berli qorunıp kelgen bir edep ve terbiye ocağıdır Kırım’ın Sesi Gazetesi. Ğani Murad, bilesi oturılğan şorba masalarınıñ tek qarın doyurmaq emeli taşmağanını, mında balalardan qartlarğa qadar er kesniñ öz vazifesini ve milliy terbiyesini alğanını qayd ete.
- Birlik ve Beraberlik: Sofra, ailenñ eñ müim meşveret (bañlaşuv) yeridir.
- Büyüklerge Sayğı: Qartlar duva etmeyip aşaş başlamaz.
- Milliy Aşlarımız: Qatlama, çiberek, yantıq ve şorbalarımız tilimiz kibi bizni bir arada tutqan bağlardır Kırım’ın Sesi Gazetesi.
“Künlemek Kerekim”: Özümizge Qayıtuv Çağırısı
Ğani Murad’nıñ feryatlı ve tüşündirici ibaresi olğan “Künlemek kerekim…”, bügünki künde global dünyanıñ içinde ğayıp olmağa başlağan adetlerimizge qarşı bir uyanuv çağırısıdır. Sofra başında tek maddiy aşlarnı degil, maneviy qıymetlerimizni de kün ışıretine çıqarmaq, milliy tilimizde laf etip, adetlerimizni balalarımızğa aşılamaq er bir vatandaşnıñ borcudır.
Gazetamıznıñ bu mahsus yazısında, medeniyetimizniñ temeli olğan aza qanaat etüv, sofra bereketi ve kelecek nesillerge qaldırılacaq asıl miras elge alınmaqtadır.
Ğani Murad, sofraların sadece karın doyurma değil, manevi bir buluşma ve gelenekleri yaşatma yeri olması gerektiğini vurgulayarak, günümüzdeki aceleci ve kopuk yaşam tarzına karşı kültürel köklere dönüş çağrısı yapıyor. Kırım Tatar kültürünün derinliğini yansıtan bu özel demeç, “Künlemek kerekim” (Aydınlanmak/Güneşe çıkmak gerek) temasıyla, asıl değerlerimize, dilimize ve adetlerimize sahip çıkma arzusunu dile getiriyor.
Sofra Başında (Künlemek Kerekim)
(Makam: Muğam / Yanıqlı Halq Yırı Tarzında)
I. Kuplet
Sofra başında qonuşa qartlar,
Yürekte sızlay eski o dertler.
Unutıldı berekeler, o itiqatla,
Qayda qaldı biz qorunğan adetler?
Naqarat
Künlemek kerekim, aydınlanmaq kerekim,
Şu qaranlıq künlerden sıçramaq kerekim.
Sofra başında birlikni qurup,
Öz aslıma, özüme qaytmaq kerekim…
II. Kuplet
Tütün tüşe tatarımnıñ evinden,
Balalar añlamay ana tilinden.
Aşımız şorbadır, taddır, berekettir,
Ayrılsaq qaçarmız tatar çölünden.
Naqarat
Künlemek kerekim, aydınlanmaq kerekim,
Şu qaranlıq künlerden sıçramaq kerekim.
Sofra başında birlikni qurup,
Öz aslıma, özüme qaytmaq kerekim…
Çıgış
Ğani Murad söyler, sözü kederli,
Bu söngen ocaqlar kene alevli.
Sofrada başlasın uyanuv sesi,
Eşitilsin dilde Qırım nifesi…
Bu körsel sun’iy zekâ texnologiyası yardımınen hazırlanğandır
