BAĞÇASARAY’DAKİ HAN DÜRBELERİ TARİHİMİZNIÑ EBEDİYET ABİDELERİ
BAĞÇASARAY’DAKİ HAN DÜRBELERİ TARİHİMİZNIÑ EBEDİYET ABİDELERİ
Bağçasaray’daki Tatar Hanlarınıñ Mezarları
Tarihniñ sessiz şahitleri hanlar yatağan mukaddes mekân
Qırımnıñ eski paytahtı olğan Bahçesaray, yalnız sarayları ve çeşmeleri ile değil, belki de hanlarınıñ ebediy istirahat tapqan mezarları ile de tanıladır. Bu mukaddes yerler, Kırım Hanlığı devriniñ şanlı tarihini saqlap kelgen tirik hatıra kibi.
Bağçasaray’da yerleşken Hansaray etrafında bir qaç han mezarlığı bar. Bu mezarlarda Mengli Giray, I. Devlet Giray ve başqa Giray neslinden olğan hökümdarlar yatadır.
Mezar taşları üstünde eski yazılar, Qur’an ayetleri ve hanlarnıñ isimleri yazılıp qalğan. Bu taşlar yalnız qabir nişanı degil, belki de milletniñ tarihini anlatqan sessiz kitaplar kibi qıymetlidir.
Bugün Bağçasaray’nı ziyaret etken adamlar, bu mezarlarnı körip, Qırım Tatar halqınıñ keçmişine yaqından baqmaq imkânını tapalar. Bu yerler, milliy hafızanıñ muhafaza etilmesi ve gelecek nesillerge yetkirilmesi içün pek mühimdir.
“Hanlar yatqan yer milletniñ ruhu yaşağan mekândır.”.
BAĞÇASARAY’DAKİ HAN DÜRBELERİ: TARİHİMİZNIÑ EBEDİYET ABİDELERİ
Qırım Hanlığınıñ asırlar boyu kalbi ve payitahtı olğan Bağçasaray, bugün de ecdadımıznıñ aziz hâtıralarını bağrında saklamağa devam ete. Bağçasaray’daki Hansaray külliyesi içerisinde yer alğan Han Camisiniñ haziresi ve etrafındaki dürbeler, Qırım Tatar tarihiniñ eñ kıymetli şaitleri olaraq ayaqta durmaqta.
Giray Hanedanınıñ Ebediy İstiraatgâhı
Hansaray haziresinde, Qırım Hanlığını idare etken Giray sülalesiniñ pek çoq azasınıñ mezarı buluna. Hususan 16. asırnıñ başlarında I. Meñli Giray Han tarafından temelleri atılğan bu muqeddes mekân, zaman içerisinde hanlıqnıñ maneviy merkezine dönüştü. Hazirede yer alğan eki büyük dürbe, mimariy zerafetiyle diqqat çekerken; II. İslâm Giray, II. Selâmet Giray ve Qırım Tatar sanatınıñ eñ güzel örneklerini taşığan mezar taşları mında ziyaretçilerini karşılamaqta.
Salacıq’ta Yükselecek Tarih
Bağçasaray’nıñ faqat merkezinde degil, qadim Salacıq semtinde de tarihimizniñ kökleri terenlerdedir. Hanlıqnıñ qurucusu I. Hacı Giray Hannıñ dürbesi mında bulunmaqta. Bu bölge, aynı zamanda milliy liderimiz İsmail Bey Gaspıralı’nıñ da ebediy istiraatgâhına ev saipligi yapmaqta.
Hansaray Restoratsiyasında Soñki Vaziyet ve Teknik Kayğılar
Hansaray külliyesinde devam etken restoratsiya çalışmaları, yañı bir basamaqqa kirdi. Lâkin, bu işler mütehassıslar ve halqımız tarafından büyük endişenen taqip etilmekte:
Müddet ve Bütçe: Restoratsiyanıñ tamamlanuv müddeti uzatıldı; yañı planğa köre işlerniñ 2027 senesi dekabr ayına qadar sürmesi beklenilmekte. İşler içün ayrılğan bütçe ise 479 million rublege çıqarıldı.
Arkeologik Tapılmalar: Çalışmalar esnasında 18. asırğa ait bir amam ve daa eski devirlerge ait bina izleri tapıldı.
Asıllıqnıñ Coq Oluvı: Pek çoq ekspert, restoratsiyanıñ ilmiy kaidelerden uzaq yapılğanını ve binalarğa zarar berilgenini bildire. Hususan qadimiy divar resimleriniñ “eski sıva” dep qazınması kibi telafisiz hatalar yapıldı. Bu vaziyetniñ Hansaray’nıñ UNESCO Dünya Mirası cedveline kirmesini tehlikege qoyğanı urğulanmaqta.
Bu ecdat yadigârı dürbeler ve saray, halqımıznıñ bu topraqlardaki tapu senedidir. Mirasımıznıñ aslına sadıq qalıp qorunması eñ mühim vazifemizdir.
Haberiniñ devamı ve tafsilâtlı resimler içün Kırım’ın Sesi Gazetesi saitimizni ziyaret etiñiz.
